Procesoptimalisatie in iedere sector, behalve IT?

Het simpelere antwoord? Omdat we FinOps nog niet hebben ingebed zoals we wel continu aandacht hebben voor optimalisatie van traditionele bedrijfsprocessen.

In deze blog leg ik via drie herkenbare metaforen uit waarom FinOps precies hetzelfde doel heeft en hoe je het in praktijk brengt.

Productieproces -> workload-optimalisatie

Een fabrikant stelt zichzelf continu de vraag:

Kunnen we goedkopere grondstoffen gebruiken zonder kwaliteitsverlies?
Loont het om te investeren in nieuwe machines die de capaciteit en rendement verbeteren?
Kunnen we onderdelen van het proces minder foutgevoelig maken?
Is er zekerheid over vraag in de markt, zodat bulkinkopen en prijsafspraken voordeel bieden?

Vertaling naar IT en FinOps:

Grondstoffen = compute, storage, licenties, databases, data platformen. Kunnen we goedkopere compute gebruiken of flexibelere storage capaciteit zonder impact op performance?
Nieuwe machine = investeren in modernisering (containerisatie, serverless, refactor) die op termijn lagere operationele kosten en snellere time‑to‑market oplevert.
Minder foutgevoelig = automatisering, betere observability en guardrails die menselijke fouten en onnodig verbruik voorkomen.
Prijsafspraken = committed discounts, zoals Reserved Instances en Savings Plan, waarbij je korting krijgt in ruil voor gegarandeerde afname.

Productiemanagers investeren als er een positieve ROI‑berekening is: een lagere kostprijs per eenheid, hogere betrouwbaarheid, kortere lead‑time. FinOps biedt exact die financiële rekentools voor IT: cost per workload (bijv. een applicatie), cost per user, forecast ROI van modernisatie. Met dezelfde zakelijke taal (kosten per unit, terugverdientijd) worden IT‑investeringen net zo beslisbaar als een nieuwe machine.

Kostenoptimalisatie behoeft weinig toelichting, hetzelfde resultaat tegen lagere kosten is overal een no-brainer.

Logistiek proces -> Netwerk- en resourcebelasting

In magazijnen optimaliseer je pick‑routes, het gebruik van verpakkingsmateriaal en retourstromen:

Kunnen pick‑routes efficiënter zodat we meer orders in dezelfde tijd kunnen verwerken?
Is de warehouse-indeling geoptimaliseerd voor veel of weinig roterende producten?
Kunnen we minder karton gebruiken om kosten te drukken en duurzamer te opereren?
Hoe kunnen we retourstromen zoveel mogelijk geautomatiseerd afhandelen?

Vertaling naar IT en FinOps:

Pick‑routes = Azure regions en je networking setup. Plaats je resources zoveel mogelijk in de regio waar ze opgevraagd worden, voorkom zoveel mogelijk het gebruik van het publieke internet en IP-adressen.
Warehouse-indeling = veel roterende producten staan dichtbij de (in)pak- en verzendlocatie, net zoals veel opgevraagde bestanden op snelle storage staan.
Minder verpakkingsmateriaal = instance utilization. Op moment dat een instance, bijvoorbeeld een virtuele server of database, een constante en lage belasting heeft, heb je een te grote ‘doos’ gekozen. Dat betekent ‘waste’ in geld en CO2 uitstoot en dat je betere een kleinere doos (server of database) had kunnen kiezen.
Retourstroom = support ticket. Door AI toe te passen op support tickets kun je veel inkomende vragen zonder menselijke tussenkomst oplossen. Net zoals je bijvoorbeeld teruggestuurde producten visueel kunt beoordelen met cognitieve AI services.

Voor management: logistieke verbeteringen verlagen directe kosten én verhogen klanttevredenheid. In IT zijn dezelfde voordelen te behalen. Slimmer inrichten van je netwerk voorkomt kosten voor dataverkeer, applicaties hosten op de juiste VM (verpakken in de best passende kartonnen doos) voorkomt onnodige kosten.

En IT-infrastructuur heeft een voordeel ten opzichte van een fysiek magazijn. Je IT-infrastructuur kan automatisch op- en afschalen en in grootte meebewegen op basis van daadwerkelijke vraag. Iets wat met een fysiek magazijn niet kan.

Sales & Financiële KPI’s -> Unit economics

Business en finance stellen KPI’s op om resultaten te monitoren en de bedrijfsvoering bij te sturen.

Welke producten of diensten zijn winstgevend (of juist verlieslatend)?
Wat is de (gemiddelde) customer lifetime value?
Wat is de gemiddelde doorlooptijd van inkoop, naar verkoop naar betaling?
Wat zijn de kosten van het onboarden van een nieuwe klant?

Vertaling naar IT en FinOps:

Wat kost een feature of module aan ontwikkeling en levering en hoeveel brengen abonnementskosten op?
Wat kost een transactie in je e-commerce omgeving en wat is de gemiddelde opbrengst per transactie?

Waarom dit aansprekend is voor management? Met Unit Economis leg je een brug tussen IT kosten en business opbrengsten en krijg je inzicht in KPI's die voor Business en Finance relevant zijn. Het maakt zaken als ‘cost per unit’ zichtbaar en beïnvloedbaar. Business en finance zijn gewend om op KPI’s te sturen. Ze kunnen cost per unit (bijv. kostprijs per transactie, kosten per actieve gebruiker per dag) eenvoudig vergelijken met omzet en marge.

Met rightsizing of committed discounts kun je de cost per unit direct verlagen. Met optimization kun je cost per unit verlagen door het proces te optimaliseren.

Call to action voor management

Als processen in jouw organisatie worden geoptimaliseerd, waarom zou IT een uitzondering zijn? FinOps zorgt voor de vertaalslag tussen IT, business en finance en biedt ondersteunende inzichten voor het maken van zakelijke keuzes: besparen, optimaliseren of investeren.

Begin klein: Maak kostendata inzichtelijk en bepaal wat je grootste ‘cost drivers’ zijn. Bepaal welke inzichten ontbreken om gericht op kosten en budget te sturen. Benoem een owner voor dit probleem en werk een verbetering uit waardoor je binnen enkele weken zie je tastbare winst boekt, financieel én strategisch.

Wil je dit snel tastbaar maken? Plan een afspraak in voor een vrijblijvende FinOps Starter workshop (60-90 minuten). Tijdens deze workshop helpen we je met het opstellen van een plan van aanpak hoe je de waarde van FinOps direct zichtbaar kunt maken.

Hartelijke groet,

Rick van den Hoogenhof
Hippo B.V.